แอปเงินกู้ออนไลน์ผิดกฎหมาย หลอกเก็บค่าธรรมเนียมแล้วข่มขู่ทวงหนี้
สรุปสั้น
มิจฉาชีพปล่อยเงินกู้ออนไลน์ผ่านแอปหรือเพจที่ไม่ได้รับอนุญาตจาก ธปท. หลอกให้โอน "ค่าธรรมเนียม" ก่อนได้รับเงินกู้จริง จากนั้นคิดดอกเบี้ยเกินกฎหมายและใช้ข้อมูลที่ขอสิทธิ์เข้าถึงในเครื่อง เช่น รายชื่อผู้ติดต่อและรูปภาพ มาข่มขู่ทวงหนี้
กลโกงนี้ทำงานอย่างไร
มิจฉาชีพมักโฆษณาผ่านเฟซบุ๊ก ไลน์ หรือ SMS ว่า "กู้ง่าย ได้เงินไว ไม่ต้องมีหลักประกัน ไม่เช็คประวัติ" พร้อมโลโก้หรือชื่อให้ดูคล้ายสถาบันการเงินที่น่าเชื่อถือ เมื่อเหยื่อสนใจและสมัครผ่านแอปหรือกรอกข้อมูลในไลน์ จะมีคนอ้างเป็น "เจ้าหน้าที่สินเชื่อ" ติดต่อมาแจ้งว่าอนุมัติวงเงินแล้ว แต่ต้องโอนเงิน "ค่าธรรมเนียมเปิดบัญชี" "ค่าประกันเงินกู้" หรือ "ค่าดำเนินการ" มาก่อนจึงจะโอนเงินกู้ให้
เมื่อเหยื่อโอนเงินค่าธรรมเนียมไปแล้ว มิจฉาชีพจะอ้างเหตุผลต่างๆ เพื่อขอเงินเพิ่มอีกเรื่อยๆ เช่น "กรอกเลขบัญชีผิดต้องเสียค่าแก้ไข" หรือ "ต้องเพิ่มวงเงินค้ำประกัน" โดยไม่มีการโอนเงินกู้จริงเข้ามาแม้แต่บาทเดียว บางกรณีแอปเงินกู้ที่ติดตั้งจะขอสิทธิ์เข้าถึงรายชื่อผู้ติดต่อ รูปภาพ และแกลเลอรีในเครื่องตั้งแต่ตอนสมัคร ซึ่งนำไปใช้ข่มขู่หรือประจานทวงหนี้ในภายหลังหากไม่สามารถชำระได้ตามที่เรียกร้อง
สถาบันการเงินและผู้ให้บริการสินเชื่อดิจิทัลที่ได้รับอนุญาตจากธนาคารแห่งประเทศไทย (ธปท.) จะไม่เรียกเก็บค่าธรรมเนียมใดๆ ก่อนโอนเงินกู้เข้าบัญชี และจะหักค่าธรรมเนียม/ดอกเบี้ยจากวงเงินที่อนุมัติเท่านั้น หากพบว่าต้องโอนเงินล่วงหน้าก่อนได้รับเงินกู้ไม่ว่าจะเรียกชื่อใดก็ตาม ให้สันนิษฐานว่าเป็นมิจฉาชีพ
นอกจากนี้ผู้ให้กู้นอกระบบมักคิดอัตราดอกเบี้ยสูงกว่าที่กฎหมายกำหนด และใช้วิธีทวงหนี้ที่ผิดกฎหมาย เช่น โทรข่มขู่ ส่งข้อความประจานไปยังรายชื่อผู้ติดต่อ หรือตัดต่อภาพอับอาย ซึ่งล้วนเป็นการกระทำที่ผิด พ.ร.บ. การทวงถามหนี้ พ.ศ. 2558
สัญญาณเตือน
- ขอโอน "ค่าธรรมเนียม" "ค่าประกัน" หรือ "ค่าดำเนินการ" ก่อนได้รับเงินกู้จริง
- โฆษณาว่า "ไม่เช็คประวัติ ไม่ต้องมีหลักประกัน อนุมัติไว 100%"
- ไม่มีชื่อบริษัทอยู่ในรายชื่อผู้ให้บริการที่ได้รับอนุญาตจาก ธปท.
- แอปขอสิทธิ์เข้าถึงรายชื่อผู้ติดต่อ รูปภาพ หรือตำแหน่งที่ไม่เกี่ยวข้องกับการกู้เงิน
- คิดดอกเบี้ยหรือค่าธรรมเนียมรวมกันเกินกว่าที่กฎหมายกำหนด
วิธีตรวจสอบ
ตรวจสอบรายชื่อผู้ให้บริการที่ได้รับอนุญาต
ตรวจสอบรายชื่อผู้ให้บริการสินเชื่อดิจิทัล/พิโกไฟแนนซ์ที่ได้รับอนุญาตจาก ธปท. ที่เว็บไซต์ ธปท. ก่อนสมัครทุกครั้ง
ค้นหารีวิวจากผู้เสียหายรายอื่น
ค้นหาชื่อแอปหรือเพจร่วมกับคำว่า "โกง" หรือ "หลอก" ใน Google เพื่อดูรีวิวจากผู้เสียหายรายอื่น
โทรสอบถามสายด่วน ธปท.
โทรสอบถามสายด่วนศูนย์คุ้มครองผู้ใช้บริการทางการเงิน ธปท. 1213 เพื่อตรวจสอบว่าผู้ให้กู้ได้รับอนุญาตจริงหรือไม่
วิธีป้องกัน
ไม่โอนเงินก่อนได้รับเงินกู้จริง
ไม่โอนเงินใดๆ ก่อนได้รับเงินกู้เข้าบัญชีจริง ไม่ว่าจะเรียกชื่อค่าธรรมเนียมแบบใด
กู้จากสถาบันที่ได้รับอนุญาตเท่านั้น
เลือกกู้เงินจากธนาคารหรือสถาบันการเงินที่ได้รับอนุญาตเท่านั้น และอ่านสัญญาเงินกู้ให้ครบถ้วนก่อนกดยอมรับ
ไม่ติดตั้งแอปนอกสโตร์ทางการ
ไม่ติดตั้งแอปเงินกู้นอกเหนือจาก Play Store/App Store และปฏิเสธการให้สิทธิ์เข้าถึงรายชื่อผู้ติดต่อหรือรูปภาพที่ไม่จำเป็น
ถ้าโดนแล้วต้องทำอะไร
เก็บหลักฐาน
เก็บหลักฐานการโอนเงิน แชทสนทนา และข้อมูลแอป/เพจที่ใช้ติดต่อไว้ให้ครบ
แจ้งความ
แจ้งความที่สถานีตำรวจในท้องที่ หรือแจ้งผ่านสายด่วน 1441 (ศูนย์ AOC) หรือเว็บ thaipoliceonline.go.th
ติดต่อธนาคาร
ติดต่อธนาคารเจ้าของบัญชีที่โอนเงินไปทันทีเพื่อขออายัดเส้นทางเงิน
คำถามที่พบบ่อย
- กู้เงินออนไลน์แล้วถูกขอโอนเงินก่อนได้รับเงินกู้ ควรทำอย่างไร
ให้หยุดทำรายการทันทีและไม่โอนเงินเพิ่ม เพราะผู้ให้บริการสินเชื่อที่ได้รับอนุญาตจริงจะไม่เรียกเก็บค่าธรรมเนียมใดๆ ก่อนโอนเงินกู้เข้าบัญชี หากโอนเงินไปแล้วให้รีบติดต่อธนาคารและแจ้งความโดยเร็ว
- ถ้าถูกข่มขู่ทวงหนี้จากแอปเงินกู้นอกระบบ ผิดกฎหมายไหม
ผิดกฎหมาย การข่มขู่ ประจาน หรือเปิดเผยข้อมูลส่วนตัวของผู้กู้เพื่อทวงหนี้เป็นความผิดตาม พ.ร.บ. การทวงถามหนี้ พ.ศ. 2558 และหากคิดดอกเบี้ยเกินอัตราที่กฎหมายกำหนดก็เข้าข่ายผิดกฎหมายด้วย สามารถแจ้งความและร้องเรียนต่อ ธปท. ได้
แหล่งอ้างอิง
- รายชื่อผู้ให้บริการสินเชื่อดิจิทัลที่ได้รับอนุญาต — ธนาคารแห่งประเทศไทย
- ศูนย์ปฏิบัติการแก้ไขปัญหาอาชญากรรมออนไลน์ (สายด่วน 1441) — สำนักงานตำรวจแห่งชาติ